Tuần: 19
Ngày soạn: 5/ 1/ 2009
Ngày dạy: 6/ 1/ 2009 Tiết : 37
Bài 33: DÒNG ĐIỆN XOAY CHIỀU
I/ MỤC TIÊU
- Nêu được sự phụthuộc của chiều dòng điện cảm ứng vào sự biến đổi số đường sức từ qua tiết diện S của cuộn dây.
- Phát biểu được đặc điểm của dòng điện xoay chiều là dòng điện cảm ứng có chiều luôn phiên thay đổi.
- Bố trí được TN tạo ra dòng điện xoay chiều trong cuộn dây dẫn kín theo hai cách, cho NC quay hoặc cho cuộn dây quay. Dùng đèn LED để phát hiện sự đổi chiều của dòng điện.
- Dựa vào TN để rút ra điều kiện chung làm xuất hiện dòng điện cảm ứng xoay chiều.
- Nghiêm túc, yêu thích môn học.
II/ CHUẨN BỊ
Mỗi nhóm HS:
- 1 cuộn dây dẫn kín có hai đèn LED mắc song song, ngược chiều vào hai đầu của cuộn dây.
- 1 NCVC có thể quay quanh trục thẳng đứng
- 1 mô hình cuộn dây trong từ trường của NC ( nếu có)
III/ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
Hoạt động của GV
Hoạt động của HS

Hoạt động 1: Kiểm tra - Giới thiệu bài

- Điều kiện để là xuất hiện dòng điện cảm ứng trong cuộn dây dẫn kín là gì?
- Có những cách nào để tạo ra dòng điện cảm ứng trong cuộn dây dẫn kín?
*ĐVĐ: Trong các TN chúng ta đã làm đối với dòng điện 1 chiều ở những bài trước ta thường lấy điện ở chỗ có ghi DC. Còn chỗ có ghi AC là chỗ sẽ cho ta dòng điện xoay chiều. Vậy dòng điện xoay chiều là gì? Tạo ra nó bằng cách nào?

Hoạt động 2: Tìm hiểu về chiều của dòng điện cảm ứng

- Hướng dẫn HS cách tiến hành TN:
+ Đưa NC từ ngoài vào trong cuộn dây
+ Kéo NC từ trong ra xa cuộn dây
+ Quan sát hai đèn trong hai trương hợp
+ Từ đó cho biết chiều dòng điện trong hai trường hợp có gì khác nhau. C1
- Hướng dẫn HS phân tích kết quả TN:
+ Khi đưa NC từ ngoài vào trong cuộn dây thì số ĐST xuyên qua tiết diện S của cuộn dây thay đổi thế nào? Lúc này đèn nào sáng?
+ Khi đưa NC từ trong ra xa cuộn dây thì số ĐST xuyên qua tiết diện S của cuộn dây thay đổi thế nào? Lúc này đèn nào sáng?
- Dòng điện cảm ứng trong hai trường hợp trên cùng chiều hay ngược chiều nhau? Vì sao?
- Yêu cầu HS nêu kết luận
- GV: Nếu ta lần lượt đưa NC vào và kéo NC ra khỏi cuộn dây dẫn kín thì trong cuộn dây xuất hiện dòng điện cảm ứng luân phiên đổi chiều. Dòng điện luân phiên đổi chiều như trên gọi là dòng điện xoay chiều.

- Em hiều thế nào là dòng điện xoay chiều?
I/ Chiều của dòng điện cảm ứng
1. Thí nghiệm
- Tiến hành TN theo sự hướng dẫn của GV

- Trả lời câu hỏi C1

- Phân tích kết quả TN theo GV
+ ...số ĐST tăng . Đèn 1 sáng


+ ...số ĐST giảm . Đèn 2 sáng


+ Dòng điện cảm ứng trong hai trường hợp này có chiều ngược nhau. Vì 2 đèn không sáng cùng một lúc chứng tỏ dòng điện không cùng chiều
2. Kết luận
Khi số ĐST xuyên qua tiết diện của cuộn dây tăng thì dòng điện cảm ứng có chiều ngược với chiều dòng điện cảm ứng khi số ĐST xuyên qua tiết diện cuộn dây đó giảm
3. Dòng điện xoay chiều
Dòng điện có chiều luân phiên thay đổi gọi là dòng điên xoay chiều.



Hoạt động 3: Tìm hiểu các cách tạo ra dòng điện xoay chiều

- GV hướng dẫn HS bố trí TN như hình 33.2



- Yêu cầu HS phân tích sự tăng giảm số đường sức từ khi cho NC quay trước cuộn dây. Từ đó suy ra dòng điện cảm ứng xuất hiện trong cuộn dây có chiều biến đổi như thế nào.
- Yêu cầu HS tiến hành TN theo nhóm để kiểm tra
GV: khi cho NC quay,
+ Các đèn sáng như thế nào?
+ Hiện tượng đó chứng tỏ điều gì?

- Yêu cầu HS phân tích sự tăng giảm số đường sức từ khi cho cuộn dây quay trong từ tường của NC. Từ đó suy ra dòng điện cảm ứng xuất hiện trong cuộn dây có chiều biến đổi như thế nào.
- Yêu cầu HS tiến hành TN theo nhóm để kiểm tra
GV: khi cho cuộn dây quay,
+ Các đèn sáng như thế nào?
+ Hiện tượng đó chứng tỏ điều gì?

- Yêu cầu HS nêu kết luận: Dòng điện cảm ứng xoay chiều xuất hiện trong cuộn dây khi nào?
II