CHUYÊN ĐỀ
RÈN KỸ NĂNG Ở KIỂU BÀI THỰC HÀNH TRONG CHƯƠNG TRÌNH ĐỊA LÝ LỚP 8
A. ĐẶT VẤN ĐỀ
I. LÝ DO CHỌN CHUYÊN ĐỀ :
1.Lý do khách quan:
Năm học 2010-2011, là năm tiếp tục thực hiện đổi mới chương trình phổ thông. Cụ thể là đổi mới chương trình sách giáo khoa, đổi mới phương pháp giảng dạy và đổi mới kiểm tra đánh giá.... Xoay quanh vấn đề đổi mới phương pháp nhiều cuộc hội thảo đã được tổ chức bởi vì đổi mới phương pháp giảng dạy là trọng tâm của đổi mới giáo dục. Phương pháp dạy học được đổi mới theo hướng tích cực hóa hoạt động học tập của học sinh, khơi dậy và phát triển khả năng tự học, nhằm hình thành cho học sinh tư duy tích cực độc lập sáng tạo, nâng cao năng lực phát hiện và giải quyết vấn đề. Rèn luyện kỹ năng vận dụng kiến thức đã học vào thực tiễn, tác động đến tình cảm đem lại niềm tin hứng thú học tập cho học sinh.
2. Lý do chủ quan
Hiện nay, dạy học được coi là quá trình phát triển của bản thân học sinh, việc học tập không chỉ là quá trình lĩnh hội kiến thức có sẵn mà còn là quá trình học sinh tự khám phá, tự tìm đến với kiến thức mới nhờ sự giúp đỡ, hướng dẫn của giáo viên. Quá trình này được thể hiện rất rõ trong các bài thực hành Địa lí và các bài tập Địa lí.
Dạy bài thực hành không phải là mới với giáo viên dạy Địa lí. Nhưng để dạy một bài thực hành thành công, phát huy được vai trò chủ động sáng tạo tích cực của học sinh còn phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố. Là giáo viên đứng lớp trực tiếp tham gia giảng dạy môn Địa lí 8, tôi luôn trăn trở trước mỗi bài dạy thực hành làm thế nào để rèn kĩ năng đọc- chỉ bản đồ- phân tích các đối tượng địa lí cho học sinh. tôi mạnh dạn chọn chuyên đề: “Rèn kĩ năng ở kiểu bài thực hành trong chương trình Địa lí lớp 8”. Tôi mong muốn được cùng trao đổi với các đồng nghiệp để tìm ra biện pháp dạy tốt nhất cho kiểu bài này.
II. PHẠM VI, ĐỐI TƯỢNG VÀ MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU:
1. PHẠM VI, ĐỐI TƯƠNG NGHIÊN CỨU :
-Phạm vi: chương trình Địa lí lớp 8
-Đối tượng: Các bài thực hành trong chương trình Địa lí lớp 8.
2.Mục đích nghiên cứu:
Chuyên đề xây dựng nhằm trao đổi kinh nghiệm trong giảng dạy , nâng cao chất lượng dạy và học môn Địa lí 8
III. NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU :
Rèn kĩ năng ở kiểu bài thực hành trong chương trình Địa lí lớp 8

IV. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:
- Xác định kểu bài thực hành .
- Xác định ra phương pháp dạy học, thích hợp với từng kiểu bài thực hành
- Hướng dẫn học sinh thực hành
B. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I. CƠ SỞ KHOA HỌC CỦA CHUYÊN ĐỀ:
1. Cơ sở lý luận:
Trong quá trình hội nhập nền kinh tế ngày nay, giáo dục được coi là một lĩnh vực rất quan trọng và luôn đi trước một bước trong sự phát triển kinh tế của mỗi quốc gia. Vì vậy vấn đề chất lượng dạy - học nói chung và dạy học Địa lí nói riêng ngày càng trở thành mối quan tâm chung của các nhà sư phạm cũng như các nhà quản lý giáo dục và xã hội. Đảng và nhà nước ta đã khẳng định: “Giáo dục là quốc sách hàng đầu, đầu tư cho giáo dục là đầu tư cho phát triển”. Điều đó đã được thể hiện trong các Nghị quyết của Trung ương.
Nghị quyết TW 4 khoá VII đã chỉ rõ phải “Đổi mới phương pháp dạy học ở tất cả các cấp học, bậc học. Kết hợp học với hành, học tập với lao động sản xuất, thực nghiệm và nghiên cứu khoa học, gắn nhà trường với xã hội. áp dụng những phương pháp giáo dục hiện đại để bồi dưỡng cho học sinh năng lực tư duy sáng tạo, năng lực giải quyết vấn đề”.
Nghị quyết TW2 khoá VIII tiếp tục khẳng định phải “Đổi mới phương pháp giáo dục đào tạo, khắc phục lối truyền thụ một chiều, rèn luyện thành nếp tư duy sáng tạo của người học. Từng bước áp dụng các phương pháp tiên tiến và phương tiện hiện đại vào quá trình dạy học, đảm bảo điều kiện và thời gian tự học, tự nghiên cứu cho học sinh”.
Xuất phát từ những yêu cầu thực tiễn của xã hội môn Địa lí trong nhà trường nói chung và môn Địa lí lớp 8 nói riêng không ngừng cải tiến chương trình, cải tiến phương pháp dạy học nhằm đạt được hiệu quả cao nhất.
Đổi mới phương pháp dạy học theo định hướng tích cực hóa hoạt động học tập của học sinh có nhiều hình thức, nhiều con đường